Γενικά στοιχεία και Περιγραφή του Στρατηγικού Σχεδιασμού και της Βιωσιμότητας ΠΠΚ-Θ
Δραστηριότητα 1: Μελέτη στρατηγικού σχεδιασμού και βιωσιμότητας ΠΠΚΘ
Η διεθνής εμπειρία καταδεικνύει συνεχώς, μέσα από μελέτες και πρακτικές εφαρμογές, ότι η ανάπτυξη της καινοτομίας στηρίζεται πλέον στο στρατηγικό σχεδιασμό, την έρευνα, την αναζήτηση των ειδικών στοιχείων και τον προσδιορισμό του είδους της καινοτόμου ανάπτυξης που επιδιώκει να πετύχει η κάθε περιοχή.
Ο στρατηγικός σχεδιασμός αποτελεί μια διαδικασία καθορισμού μακροπρόθεσμων στόχων και επιλογής πολιτικών υλοποίησης, η οποία βασίζεται στην επιστημονική ανάλυση, τη διεθνή εμπειρία, τις συμμετοχικές διαδικασίες και τις ειδικές οικονομικές κοινωνικές και τεχνολογικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε περιοχή.
Τα περισσότερα στρατηγικά σχέδια ανάπτυξης της καινοτομίας χρησιμοποιούν τις αναλύσεις SWOT[1] και PEST[2]που αφορούν σε μεθοδολογίες διάγνωσης του αντικειμένου εξέτασης, τόσο στο εσωτερικό (internal situation audit) όσο και στο εξωτερικό περιβάλλον (external situation audit).
Η βασική αποστολή της προτεινόμενης μελέτης είναι να αποτελέσει ένα στρατηγικό εργαλείο σχεδιασμού, ανάλυσης, αξιολόγησης και υλοποίησης δράσεων και πολιτικών που να συμβάλλουν στη βιώσιμη και μακροχρόνια ανάπτυξη του Περιφερειακού Πόλου Καινοτομίας της Θεσσαλίας.
Τα στρατηγικά ερωτήματα στα οποία επιχειρείται να δοθούν απαντήσεις περιλαμβάνουν τον προσδιορισμό, την αξιολόγηση και κατανόηση των συστατικών της υφιστάμενης κατάστασης στην Περιφέρεια, την σύλληψη και τον προσδιορισμό του οράματος και των στόχων οι οποίοι θα πρέπει να υιοθετηθούν και τον προσδιορισμό των δράσεων και πολιτικών που θα επιλεγούν για την επίτευξη των στόχων. Επίσης, θα πρέπει να απαντηθεί το ερώτημα, σε ποιο βαθμό και με ποιο τρόπο, η προτεινόμενη στρατηγική θα συμβάλλει στην αναδιάρθρωση και την ανταγωνιστικότητα του παραγωγικού συστήματος της Θεσσαλίας, το οποίο βασίζεται σε συντριπτικό βαθμό σε μικρές και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις[3].
Η συγκεκριμένη Δραστηριότητα περιλαμβάνει την εκπόνηση από ομάδα ειδικών μιας σειράς από εμπεριστατωμένες αναλύσεις και μελέτες, οι οποίες είναι απαραίτητες για την διαμόρφωση, την εφαρμογή, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση μίας ολοκληρωμένης Στρατηγικής Καινοτομίας της Περιφέρειας Θεσσαλίας για τις θεματικές περιοχές ενδιαφέροντος του ΠΠΚΘ.
Η συνολική μελέτη για τη Στρατηγική Καινοτομίας του ΠΠΚΘ θα περιλαμβάνει εκθέσεις με διαγνωστικό και αναλυτικό χαρακτήρα, θα βασίζεται στην αξιοποίηση πρωτογενών και δευτερογενών δεδομένων και πληροφοριών που αφορούν την καινοτομική ταυτότητα της Περιφέρειας και θα αξιοποιεί τη γνώση και την εμπειρία της διεθνούς βιβλιογραφίας. Επιπλέον, θα έχει συνθετικό χαρακτήρα, θα αξιολογεί σωστά τα δεδομένα του εσωτερικού και εξωτερικού περιβάλλοντος, θα υιοθετεί στόχους και θα καταλήγει σε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής για υλοποίηση.
Επιμέρους Φάσεις
Φάση 1.1. Καταγραφή και ανάλυση των δυνατών και αδύνατων σημείων, των ευκαιριών και απειλών σε σχέση με τη δυνατότητα του παραγωγικού και επιστημονικού δυναμικού της περιφέρειας να καινοτομεί και να αξιοποιεί τα αποτελέσματα της καινοτομίας για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του επιχειρηματικού δυναμικού της περιφέρειας[4]. Συγκριτική αξιολόγηση (Benchmarking) με τη χρήση ειδικών δεικτών και σημεία αναφοράς, τόσο στο εθνικό, όσο και στο Ευρωπαϊκό επίπεδο. Επίσης, καταγραφή και ανάλυση των δυνατών και αδύνατων σημείων της διοίκησης και των μηχανισμών υποστήριξης σε σχέση με τη δυνατότητα τους να ενισχύουν την καινοτομική δραστηριότητα. Τα παραπάνω στοιχεία θα διευκολύνουν την εκπόνηση ασκήσεων Τεχνολογικής Προοπτικής Διερεύνησης (Technology Foresight) στους κλάδους που έχουν επιλεγεί, καθώς και την ανάπτυξη Παρατηρητηρίου Περιφερειακής Τεχνολογικής Διερεύνησης (Technology Watch).
Φάση 1.2. Αξιοποίηση των διαγνωστικών μελετών, της συγκριτικής αξιολόγησης και της υφιστάμενης Ελληνικής και διεθνούς εμπειρίας για την διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης στρατηγικής για την καινοτομία και την ανάδειξη ενός Θεσσαλικού οράματος, το οποίο θα κινητοποιήσει και θα θέσει κάτω από ένα ενιαίο σχέδιο δράσης τους κοινωνικούς εταίρους, τους παραγωγικούς και επιστημονικούς φορείς της Θεσσαλίας.
Φάση 1.3. Διαμόρφωση ενός επιχειρησιακού σχεδίου δράσης, το οποίο να περιλαμβάνει συγκεκριμένα μέτρα και πολιτικές υλοποίησης της στρατηγικής ανάπτυξης του ΠΠΚΘ. Το επιχειρησιακό σχέδιο δράσης θα πρέπει να είναι συμπληρωματικό καταρχάς με τις δράσεις που προκύπτουν από τον αναπτυξιακό σχεδιασμό της Περιφέρειας ενόψει του Δ’ ΚΠΣ , αλλά και με τις τομεακές δράσεις των άλλων Επιχειρησιακών προγραμμάτων και πολιτικών των Υπουργείων (π.χ. αναπτυξιακά κίνητρα), έτσι ώστε να έχει τη μέγιστη δυνατή επίδραση στο τοπικό επίπεδο.
Φάση 1.4. Μελέτη βιωσιμότητας πενταετούς χρονικού ορίζοντα για τον ΠΠΚΘ. Σύστημα παρακολούθησης και αξιολόγησης της εφαρμογής και των αποτελεσμάτων της στρατηγικής.
Παραδοτέα
Τα παραδοτέα της πρώτης Δραστηριότητας προσδιορίζονται από τις παραπάνω 4 Φάσεις και περιλαμβάνουν:
1. Μελέτη Ανάλυσης Εσωτερικών και Εξωτερικών Παραγόντων για την Περιφέρεια Θεσσαλίας
2. Τεύχος Στρατηγικού Σχεδιασμού, το οποίο περιλαμβάνει τους στόχους και το όραμα του ΠΠΚΘ.
3. Επιχειρησιακό Σχέδιο Δράσης του ΠΠΚΘ.
4. Μελέτη Βιωσιμότητας του ΠΠΚΘ
5. Διάθεση των παραδοτέων σε ηλεκτρονική μορφή
6. Παρουσίαση των αποτελεσμάτων της Πρώτης Οριζόντιας Δράσης σε Ημερίδα.
[1] Ανάλυση SWOT: Συντομογραφία των αγγλικών λέξεων, Strenghts, Weaknesses, Opportunities, Threatsή στα ελληνικά, ανάλυση ΑΔΕΑ: Αδυναμίες, Δυνατότητες, Ευκαιρίες, Απειλές. Αφορά την ανάλυση που λαμβάνει χώρα στο εσωτερικό περιβάλλον του αντικειμένου που εξετάζεται με τη διάγνωση των δυνατοτήτων και αδυναμιών, ενώ στο άμεσο εξωτερικό περιβάλλον εντοπίζεται οι ευκαιρίες και οι απειλές-κίνδυνοι. Είναι ανάλυση σε μικροοικονομικό επίπεδο.
[2] Ανάλυση PEST: Συντομογραφία των αγγλικών λέξεων, Political, Economical, Social, Technological(Πολιτικοί, Οικονομικοί, Κοινωνικοί και Τεχνολογικοί παράγοντες) Αφορά την ανάλυση που λαμβάνει χώρα στο έμμεσο εξωτερικό περιβάλλον του αντικειμένου που εξετάζεται με τη μελέτη των επιδράσεων που ασκούν αυτοί οι παράγοντες στο άμεσο εξωτερικό και εσωτερικό περιβάλλον του αντικειμένου που εξετάζεται και κατά συνέπεια στο ίδιο το αντικείμενο (π.χ επιχείρηση, πόλη κ.α). Είναι ανάλυση σε μακροοικονομικό επίπεδο
[3] Petrakos G.,Fotopoulos G. and Kallioras D. (2006), Economic Integration and Structural Change in the Greek Regions: A Southern Perspective in Krieger-Boden C., Morgenroth E. and Petrakos G. (eds), The Impact of Economic Integration on Regional Structural Change and Cohesion, London: Routledge, forthcoming. Also, Petrakos G. (1996), ‘Small Enterprise Development and Regional Policy: Comparative Analysis and Implications for Central and Eastern European Countries, Eastern European Economics, 34(2):31-64.
[4] Petrakos G. and M. Tsiapa (2001) ‘The Spatial Aspects of Enterprise Learning in Transition Countries’, Regional Studies, 35(6):549-562.




